مدیرعامل ۱۰۰ استارتاپ با تاکید بر اینکه مقیاس‌پذیری فقط به افزایش درآمد محدود نمی‌شود گفت: رشد واقعی زمانی اتفاق می‌افتد که تیم، محصول و ارزش‌آفرینی برای مشتری هم‌زمان توسعه پیدا کنند

به گزارش ستاد خبری اینوتکس ۲۰۲۶، پنل «مقیاس‌پذیری سریع و بزرگ (10X)» در حاشیه پانزدهمین نمایشگاه بین‌المللی نوآوری و فناوری اینوتکس ۲۰۲۶ با حضور شهریار بیدار، نایب‌رئیس هیأت‌مدیره و مدیرعامل وایب، محمدکاظم کشورشاهی، مدیرعامل بازرگام و شرکت پست پیشگامان (تعاونی سهامی عام دانش‌بنیان) و فرشاد جعفرپور، مدیرعامل ۱۰۰ استارتاپ و دبیر انجمن فضای کار اشتراکی برگزار شد.

تجربه ۱۰۰ استارتاپ از سرمایه‌گذاری روی ۱۴۱ تیم

فرشاد جعفرپور مدیرعامل ۱۰۰ استارتاپ در این پنل با اشاره به تجربه این مجموعه در سرمایه‌گذاری روی استارتاپ‌ها اظهار کرد: صندوق سرمایه‌گذاری بذری ۱۰۰ استارتاپ در سال ۱۳۹۹ با همت موسسه دانش‌بنیان برکت و هشت صندوق سرمایه‌گذاری دیگر شکل گرفت و فعالیت خود را آغاز کرد.

جعفرپور ادامه داد: ۱۰۰ استارتاپ تاکنون در مجموع در ۱۴۱ تیم سرمایه‌گذاری کرده است که ۷۸ تیم از طریق صندوق سرمایه‌گذاری بذری و ۶۳ تیم نیز به‌صورت مستقیم یا در قالب سرمایه‌گذاری مشترک با سایر سرمایه‌گذاران انتخاب شده‌اند.

همه استارتاپ‌ها به دنبال 10X شدن هستند

مدیرعامل ۱۰۰ استارتاپ با اشاره به مفهوم مقیاس‌پذیری 10X گفت: احتمالا همه استارتاپ‌ها با این رویکرد فعالیت خود را آغاز می‌کنند که بتوانند چند برابر و حتی بیش از ۱۰ برابر رشد کنند اما مسئله اصلی این است که باید مشخص کنیم دقیقا چه چیزی را می‌خواهیم 10X کنیم.

وی افزود: گاهی در یک کسب‌وکار درآمد 10X می‌شود اما هم‌زمان هزینه‌ها با سرعت بیشتری افزایش پیدا می‌کنند و پیچیدگی سازمان نیز از هزینه‌های ایجادشده فراتر می‌رود بنابراین نمی‌توان مقیاس‌پذیری را صرفا با افزایش درآمد تعریف کرد.

جعفرپور تاکید کرد: اگر کسب‌وکار ما مقیاس‌پذیر شود طبیعتا درآمد نیز افزایش خواهد یافت اما نقطه شروع 10X شدن باید در باور بنیان‌گذاران باشد؛ یعنی تیم باور داشته باشد که کسب‌وکار ظرفیت رشد چندبرابری و حتی بیش از آن را دارد.

سه ضلع رشد 10X؛ تیم، محصول و ارزش‌آفرینی

وی با بیان اینکه مقیاس‌پذیری باید در چند سطح مختلف اتفاق بیفتد گفت: 10X شدن باید در توانمندی تیم اعتبار محصول در بازار و ارزشی که برای مخاطب خلق می‌کنیم دیده شود و حاصل‌ضرب این سه مولفه می‌تواند یک استارتاپ را به کسب‌وکاری با قابلیت رشد چندبرابری تبدیل کند.

مدیرعامل ۱۰۰ استارتاپ درباره اهمیت ارزش‌آفرینی برای مشتری توضیح داد: ابتدا باید مطمئن شویم ارزشی که خلق کرده‌ایم صرفا یک رویا ما نیست. مسئله‌ای که فکر می‌کنیم در حال حل آن هستیم، الزاما مسئله‌ای نیست که مخاطب نیز آن را مسئله بداند.

وی افزود: باید بررسی کنیم آیا مسئله برای مخاطب واقعی است و آیا راه‌حلی که ارائه می‌دهیم بهترین راه‌حل برای او محسوب می‌شود یا خیر. اگر ارزش ایجادشده واقعی باشد می‌توان آن را در ذهن مخاطب توسعه داد و اعتماد او را از طریق تجربه‌ای که از محصول دارد افزایش داد.

تیم نباید از محصول عقب بماند

جعفرپور یکی از الزامات مهم رشد استارتاپ را همگام شدن تیم با توسعه کسب‌وکار دانست و گفت: هم‌زمان با رشد محصول و کسب‌وکار تیم نیز باید رشد کند و توانمندی‌های اعضای آن افزایش یابد.

وی هشدار داد: واقعیت این است که گاهی تیم از محصول عقب می‌ماند و اگر چنین اتفاقی رخ دهد آن تیم در نهایت شکست خواهد خورد.

مدیرعامل ۱۰۰ استارتاپ ادامه داد: تجربه ما در این سال‌ها نشان داده است که حاصل‌ضرب ارزش‌آفرینی، اعتبار محصول و توانمندی تیم می‌تواند استارتاپی ایجاد کند که ظرفیت رشد 10X و حتی بیشتر را داشته باشد.

همه ایده‌ها به کسب‌وکار موفق تبدیل نمی‌شوند

جعفرپور در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به تجربه ارزیابی تیم‌های استارتاپی گفت: در مجموعه ۱۰۰ استارتاپ تاکنون حدود ۵ هزار تیم ارزیابی شده‌اند اما تنها بخشی از این تیم‌ها به مرحله سرمایه‌گذاری رسیده‌اند.

وی افزود: اگر نسبت میان تعداد تیم‌های ارزیابی‌شده و تیم‌هایی که در آنها سرمایه‌گذاری شده است را در نظر بگیریم مشخص می‌شود که همه افراد قرار نیست کارآفرین شوند و همه ایده‌ها نیز قرار نیست به کسب‌وکار تبدیل شوند.

این فعال فناور تاکید کرد: پیش از ورود به مسیر کارآفرینی باید از خود بپرسیم آیا واقعا فرد مناسبی برای قرار گرفتن در این مسیر هستیم یا خیر. همه ما ایده داریم، مسائل مختلف را می‌بینیم و گاهی راه‌حل‌های جذابی به ذهنمان می‌رسد اما داشتن ایده به‌تنهایی به معنای مناسب بودن برای ساخت و توسعه یک استارتاپ نیست.

تیم مهم‌ترین معیار برای سرمایه‌گذاری

جعفرپور با تاکید بر نقش تیم در ارزیابی استارتاپ‌ها گفت: به همین دلیل یکی از مهم‌ترین عواملی که در مجموعه ۱۰۰ استارتاپ برای آن ارزش قائل هستیم تیم و بنیان‌گذاران آن است.

وی افزود: با پیشرفت هوش مصنوعی حتی شاهد حرکت به سمت کسب‌وکارهای تک‌نفره یا «سولو فاندر» هستیم و این روند می‌تواند در آینده شکل فعالیت استارتاپ‌ها را نیز تغییر دهد.

جعفرپور با اشاره به تجربه سرمایه‌گذاران خطرپذیر در شناسایی کارآفرینان گفت: گاهی وقتی از یک سرمایه‌گذار درباره معیارهای تشخیص یک کارآفرین موفق سوال می‌شود، پاسخ این است که شاید نتواند معیارهای مشخصی ارائه کند اما وقتی یک بنیان‌گذار واقعی را ببیند می‌تواند او را تشخیص دهد؛ بخشی از این توانایی نیز از تجربه به دست می‌آید.

توانایی پیوت کردن ویژگی مهم یک بنیان‌گذار

مدیرعامل ۱۰۰ استارتاپ یکی دیگر از ویژگی‌های مهم کارآفرینان را توانایی تغییر مسیر به‌موقع دانست و گفت: باید بتوانیم افراد را ببینیم و با آنها گفت‌وگو کنیم تا مشخص شود آیا می‌توانند در مسیر پرچالش کارآفرینی دوام بیاورند یا خیر.

وی افزود: فردی که بتواند چندین بار مسیر خود را اصلاح و در صورت نیاز پیوت کند دوباره بایستد و با وجود تغییرات برای ایده و کسب‌وکار خود تلاش کند از ویژگی‌های مهم یک بنیان‌گذار موفق برخوردار است.

سرمایه‌گذار فقط برای رفع چالش‌ها نیست

جعفرپور در پاسخ به پرسشی درباره نقش سرمایه‌گذار در مواجهه با چالش‌های کسب‌وکار گفت: در همه کسب‌وکارها فارغ از مدل کسب‌وکار، تیم یا محصول، چالش وجود دارد و اساسا بنیان‌گذار و تیم باید برای مواجهه با این چالش‌ها آماده باشند.

وی ادامه داد: نقش سرمایه‌گذار این نیست که صرفا همه چالش‌های کسب‌وکار را برطرف کند بلکه باید بتواند تشخیص دهد آیا تیم در مسیر درستی قرار دارد یا خیر و اگر لازم است به تیم کمک کند تا در زمان مناسب مسیر خود را تغییر دهد.

مدیرعامل ۱۰۰ استارتاپ خاطرنشان کرد: اگر فرد مناسبی در راس یک کسب‌وکار قرار داشته باشد بسیاری از چالش‌ها قابل مدیریت و برطرف شدن هستند و سرمایه‌گذاری نیز می‌تواند در این مسیر اثربخش‌تر باشد.

وی تاکید کرد: تجربه سرمایه‌گذاری در صدها تیم نشان می‌دهد که انتخاب تیم مناسب توانایی بنیان‌گذاران برای عبور از چالش‌ها و رشد هم‌زمان تیم با محصول از مهم‌ترین عوامل موفقیت یک کسب‌وکار در مسیر مقیاس‌پذیری است.